Skip to content

Οξυτενή Κονδυλώματα

Τι είναι τα οξυτενή κονδυλώματα;

Πρόκειται για πολύ συχνή ιογενή λοίμωξη του δέρματος και των βλεννογόνων. Πρόκειται κατά κύριο λόγο για καλοήθεις εξογκώματα στη γεννητική, πρωκτική και στοματική περιοχή. 

Που οφείλονται τα οξυτενή κονδυλώματα;

Οφείλονται στον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV- Human Papilloma Virus). Φαίνεται ότι υπάρχουν περίπου 150 στελέχη του HPV, εκ των οποίων περίπου 40 χαρακτηρίζονται ως γεννητικοί και επηρεάζουν τη γεννητική, πρωκτική περιοχή καθώς και το στοματοφάρυγγα και λάρυγγα. Οι τύποι αυτοί ενοχοποιούνται για τα οξυτενή  κονδυλώματα, προκαρκινωματώδεις αλλοιώσεις και καρκίνους. Περίπου το 90% των περιπτώσεων των κονδυλωμάτων οφείλεται στους υποτύπους 6,11(μη ογκογόνοι).

Ποια η κλινική εικόνα και η εντόπιση;

Υπάρχουν διάφορες μορφές κονδυλωμάτων που εξαρτώνται από τον τύπο και τον χρόνο υπάρξεως της δερματικής βλάβης. Μπορεί να είναι επίπεδες ή επηρμένες βλάβες με ομαλή ή ανώμαλη επιφάνεια. Όσον αφορά στο χρώμα κυμαίνονται μεταξύ ερυθρού, χρώματος του δέρματος ή καφεοειδούς ενώ και το μέγεθος ποικίλλει. Μπορεί να είναι μεμονωμένα ή σε ομάδες σχηματίζοντας πλάκες. Μπορεί να είναι ασυμπτωματικά ή μπορεί να συνοδεύονται από κνησμό, καύσο, αιμορραγίες ή εκκρίσεις. Επιπλέον, επιφορτίζουν ψυχολογικά τον ασθενή.

Εντοπίζονται σε εξωτερικά γεννητικά όργανα ανδρών και γυναικών, κόλπο, τράχηλο της μήτρας, ουρήθρα, πρωκτό, ορθό, μηρογεννητικές πτυχές. Σπάνια εμφανίζονται στο ουροποιητικό σύστημα. Αρκετά συνήθης, επίσης, εντόπιση είναι οι γωνίες των χειλιών και η στοματική κοιλότητα.

Πως μεταδίδονται τα κονδυλώματα;

Ο κύριος άξονας μετάδοσης των κονδυλωμάτων στηρίζεται στη τριβή δέρματος ή βλεννογόνων. Δηλαδή, ο HPV ιός μεταδίδεται από τις πάσχουσες περιοχές σε υγιείς μέσω της τριβής και διέρχεται σε αυτές μέσω σχισμών του δέρματος εξαιτίας μικροτραυματισμών. Το αν θα προσβάλλει την περιοχή εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από την κατάσταση του ανοσοποιητικού συστήματος του εκάστοτε οργανισμού. Το υγιές ανοσοποιητικό έχει τη δυνατότητα να τον καταστείλει. Αντίθετα, το ευάλωτο ανοσοποιητικό ευνοεί την προσβολή από τον ιό, τον πολλαπλασιασμό του και την εμφάνιση είτε υποκλινικών εκδηλώσεων (επίπεδα κονδυλώματα που διακρίνονται μόνο με τοπική επάλειψη με οξεικό οξύ) είτε κλινικών (οξυτενών κονδυλωμάτων). Οι κύριοι τρόποι μετάδοσης είναι: 

  1. Συνηθειών σεξουαλικής επαφής (κολπική, πρωκτική, στοματογεννητική)
  2. Αυτοενοφθαλμισμού κυρίως με τη χρήση δακτύλων (δηλαδή ο ιός μεταδίδεται σε γειτονικές υγιείς περιοχές)
  3. Κατά τον τοκετό από τη μητέρα στο νεογνό.

Τα οξυτενή κονδυλώματα εμφανίζονται κατά μέσο όρο σε χρονικό διάστημα 3 βδομάδων έως 8 μηνών (αν και μπορεί να εμφανισθούν και αρκετά αργότερα). Δηλαδή, μπορεί κανείς να είναι φορέας του ιού για αρκετό καιρό, χωρίς να έχει εμφανίσει κάποια βλάβη. Το σημαντικό είναι ότι είτε είναι φορέας του HPV  είτε έχει εκδηλώσει κονδυλώματα μπορεί και μεταδίδει τον ιό. Μάλιστα, η μολυσματικότητα του ιού είναι ιδιαίτερα μεγάλη, ιδιαίτερα από τις κλινικά εμφανείς βλάβες. Επίσης, σημαντικό ρόλο στην μετάδοσή και ανάπτυξή τους παίζει η ανοσοκαταστολή (ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, κάπνισμα, σακχαρώδης διαβήτης, εγκυμοσύνη)

Που στηρίζεται η διάγνωσή τους;

Η διάγνωσή τους είναι κατά βάση κλινική κατά την τυπική δερματολογική εξέταση. Σε περίπτωση διαγνωστικής δυσκολίας στο ιατρείο μας χρησιμοποιούμε το Ψηφιακό Δερματοσκόπιο της FotoFinder που μας επιτρέπει άμεση  μεγέθυνση 140x. 

Είναι πολύ πιθανό να συνυπάρχουν και άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα, οπότε συνίσταται να γίνει ένας αδρός έλεγχος.

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων τα οξυτενή κονδυλώματα οφείλονται σε μη ογκογόνους τύπους του HPV(6,11). Ωστόσο, κυρίως στις υποκλινικές περιπτώσεις ενδέχεται να συνυπάρχουν και ογκογόνοι που συσχετίζονται με προκαρκινικές βλάβες ή και καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και του ορθού (16,18). Κρίνεται, λοιπόν, σημαντική η γυναικολογική συνεκτίμηση (κολποσκόπηση, Pap-test, HPV-DNA-test) για αποκλεισμό προκαρκινικών αλλοιώσεων. Επίσης, ανάλογα με την εντόπιση τους μπορεί κριθεί απαραίτητη η  γαστρεντερολογική, ουρολογική ή ωτορινολαρυγγολογική συνεκτίμηση.

Ποια μέτρα πρόληψης προτείνονται;

  1. Περιορισμός πολλών συντρόφων
  2. Χρήση προφυλακτικού (μειώνει την μετάδοση σε ποσοστό 70%)
  3. Αποφυγή σεξουαλικής επαφής μέχρι αποδρομής κονδυλωμάτων.
  4. Ενίσχυση ανοσοποιητικού συστήματος (διακοπή καπνίσματος, διατροφή, ύπνος, αποφυγή στρες)
  5. Αποφυγή μικροτραυματισμών της περιοχής για αποφυγή αυτοενοφθαλμισμού (πχ ξύρισμα)
  6. Εμβολιασμός έναντι του HPV
  7. Κολποσκόπηση, test Pap, HPV-DNA-test

Ποια η θεραπεία;

Αυτό που πρέπει να τονισθεί είναι ότι από την στιγμή που κανείς διαγιγνώσκεται με κονδυλώματα φέρει τον ιό δια βίο. Βέβαια, η καλή κατάσταση του ανοσοποιητικού μας μπορεί έχει τον ιό υπό έλεγχο. Σε κάποιες, μάλιστα, περιπτώσεις μπορεί να παρατηρηθεί αυτοίαση των κονδυλωμάτων.

Είναι, λοιπόν, απαραίτητη η θεραπεία των κονδυλωμάτων. Μέσω αυτής επιτυγχάνεται η αισθητική αποκατάσταση της ανατομίας της περιοχής και μείωση των πιθανών συμπτωμάτων (κνησμός, καύσος, αιμορραγίες, εκκρίσεις)  και ψυχολογικού στρες. Κυρίως, όμως, μειώνεται το ιικό φορτίο της βλάβης και έτσι η πιθανότητα ενοφθαλμισμού σε γειτονικές περιοχές. 

Η θεραπευτική προσπέλαση εξατομικεύεται ανάλογα με το ατομικό ιστορικό και την έκταση της βλάβης του ασθενούς. Περιλαμβάνει φαρμακευτικά σκευάσματα: ποδοφυλλοτοξίνη, ποδοφιλίνη, ιμικουιμόδη, τριχλωρικό οξυ. Στις επεμβατικές θεραπείες  περιλαμβάνονται: κρυοχειρουργική, διαθερμοπηξία, laser  και χειρουργική αφαίρεση. Πολύ σημαντικό είναι να τονισθεί οτι ο ιός ακόμα και μετά την θεραπεία ενδέχεται να βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση, οπότε η πιθανότητα επιμονής της βλάβης και υποτροπών είναι πολύ μεγάλη. Θεωρείται, λοιπόν, απαραίτητη και η αυτοεξέταση όσο και η συστηματική παρακολούθηση μετά το πέρας της θεραπείας.